Lingua Galega e Literatura. 2.º Bach. PAU.

Pregunta 1. Comunicación

Audio-texto

ATENCIÓN: A pregunta máis importante do exame, supón o 40% da nota e non hai contidos para estudar. Por iso hai que ter moi claros os conceptos, pensar ben o que escribir e facelo con corrección.

**RESUMO: esta pregunta debe responderse en catro ou cinco liñas, coas propias palabras e nun único parágrafo sen copiar as frases do texto. Outro erro moi habitual é introducir a opinión propia cando o que se pide é que se resuma a opinión do autor do texto.

**ESQUEMA: se o que piden é un esquema, isto suporía algo máis de tempo. Trátase de subliñar ideas principais e secundarias. Consello: non convén subliñar na primeira lectura, todo parece importante. Mellor despois da segunda e reflexiva lectura. Se o texto tiver título, fixarse nel; é parte a miúdo moi importante do texto. Se non se pide xustificación non hai que achegala. Pode facerse en forma de chave, satélite, cun gráfico ou simplemente clasificándoas en principal e secundarias.

**IDEAS PRINCIPAIS E SECUNDARIAS: para entender ben cales son as ideas principais é importante entender a estrutura do texto. Marcar claramente unhas e outras sen interpretalas, a non ser que o pidan.

**ESTRUTURA: esta cuestión tamén pode ter máis dificultade que o resumo ou o esquema; non debemos confundir esquema e estrutura. O obxectivo na estrutura é detectar as partes en que podemos dividir o texto e a súa interrelación:
-introdución/argumentación/conclusión
-problema/solución
-pregunta/resposta
-tese/antitese/(síntese); distribución diacrónica etc.
Cada texto ten a súa singularidade e o importante é xustificar a interpretación. Unha vez máis cómpre lembrar que, se ten título, debemos telo en conta. A xustificación da estrutura pode ser un bo resumo do texto.

Nun texto expositivo habería que sinalar a introdución, desenvolvemento e conclusións.
Nun texto argumentativo habería que sinalar a tese, argumentación e conclusións.
Nun texto narrativo habería que sinalar o inicio ou presentación, o nó ou desenvolvemento e o desenlace.

Canto á organización interna (a estrutura interna) podemos atopar:
-Estrutura dedutiva: a información vai do máis xeral ao máis específico. Vaise expoñendo aos poucos a información sobre un tema.
-Estrutura indutiva: a información vai do particular ao xeral. O contido máis importante queda para o remate. Por exemplo, a partir dun caso ou anécdota chegar a unha situación xeral.
-Estrutura circular (menos usada): a información máis importante está ao comezo e no remate, os argumentos iniciais e finais están relacionados.

*TEMA: é a unidade de información xenérica que lle outorga unidade de sentido ao texto, é unha información xeral, sen detalles nin especificacións. O mellor é preguntarse de que fala o texto, de que trata?
Poden ser exemplos de temas: ensinanzas da pandemia do coronavirus, o cambio climático en Galicia, a alimentación sa na mocidade, os beneficios de facer deporte... No tema sempre poucas palabras.
Pode haber no texto varios temas, mesmo un tema principal e varios secundarios.

**INTENCIÓN COMUNICATIVA: fai referencia á intención que ten o emisor da información ao crear un texto, relacionada coa reacción que busca provocar no receptor ou receptora.

O alumnado deberá comprender o sentido real do texto, máis alá da súa literalidade, percibindo recursos como, por exemplo, a ironía, as implicaturas, presuposicións... que quere comunicarnos o autor e que recursos usa para ese fin.

**XÉNEROS DISCURSIVOS (fonte): Os xéneros discursivos son estruturas que conteñen e ordenan, de xeito particular, as palabras dun falante.
-Son enunciados que manteñen coherencia dentro dun contexto determinado.
-Reflicten as condicións externas do falante (influencia da cultura, factores sociolingüísticos, capacidade de interacción...).
-Ordenan a comunicación.
-Son dinámicos (desenvólvense co tempo e permiten a coherencia).
-Están contextualizados nun ámbito cultural, idiomático ou contextual determinado.
-Constrúen estruturas sociais (ex. un grupo de estudantes, un de seareiros dun equipo).

Os xéneros discursivos poden ser primarios (fan referencia á comunicación informal e cotiá, son simples e espontáneos: unha conversa entre alumnos) ou secundarios (fan referencia a unha comunicación complexa e elaborada: un texto literario, un informe cientifico).

Os tres elementos principais nun xénero discursivo son:
-Tema: establece de que se debe falar.
-Estrutura: establece a orde ou diagrama das palabras (nunha carta formal está establecida, nunha informal é libre).
-Estilo: establece o grao de formalidade ou informalidade da comunicación (non é o mesmo unha entrevista de traballo que unha conversa entre compañeiros de traballo).

Foto de Xosé Randolfe Vilariño, pintor galego, amigo de ogalego.gal

ogalego.gal ten unha licenza Creative Commons Atribución-Non comercial-Compartir igual 4.0 Internacional.